کمتر کسی است که به جواهرات با سنگ یاقوت کبود علاقهمند نباشد. این سنگ قیمتی، جلوۀ ویژهای به جواهرات میبخشد و از گذشته تا به امروز مورد توجه افراد است. اگر شما نیز به یاقوت کبود علاقه دارید، حتماً برایتان جای سؤال است که ویژگیهای یاقوت اصل چیست؟ در این مقاله به راهنمای تشخیص یاقوت کبود اصل از تقلبی میپردازیم.
با یاقوت کبود آشنا شوید؛ ارزشمندترین سنگهای زینتی
سنگ یاقوت کبود اصل (Sapphire)، از خانواده کورندوم و دومین ماده سخت طبیعی پس از الماس است. این سنگ زیبا طی فرایندهای زمینشناسی و تحت فشار و دمای بالا تشکیل میشود. رنگ آبی کبود آن به واسطه عناصری مانند تیتانیوم و آهن بوده و با ساختار کریستالی و ششوجهی خود جلوه ویژهای دارد.
آن را در مناطق آتشفشانی سریلانکا، برمه، هند و تایلند میتوان یافت. اگرچه رنگ اصلی آن آبی است، در طیفهای دیگری نظیر زرد، صورتی و سبز نیز وجود دارد که هرکدام به دلیل حضور عناصر متفاوتی در ترکیب شیمیایی سنگ شکل میگیرند. سنگ متولدین ماه شهریور نیز یاقوت کبود بوده و این سنگ نمادی از صداقت، شجاعت، صلح، وفاداری و… است.

خواص یاقوت کبود
ضمن داشتن زیبایی خیرهکننده و استقبال از آن در جواهرسازی، خواص متعددی نیز دارد. این سنگ در کنار استحکام بالای خود، نمادی از وفاداری، خرد و آرامش است. برخی از خواص یاقوت کبود عبارتاند از:
تقویت هوش و خرد
این نوع یاقوت بهعنوان یک سنگ معنوی شناخته شده و بر اساس باورهای قدیمی به افزایش قدرت عقل و هوش کمک میکند. برخی معتقدند که استفاده از این سنگ فرد را در تصمیمگیریهای مهم و حل مشکلات پیچیده یاری میدهد. در بسیاری از فرهنگها، این سنگ بهعنوان نمادی از حکمت و بینش عمیق شناخته شده است.
افزایش وفاداری و صداقت
یکی از خواص برجسته این سنگ، تقویت وفاداری در روابط انسانی است. این سنگ به ایجاد اعتماد و صداقت در میان افراد کمک کرده و در روابط عاطفی و شراکتهای تجاری تأثیر مثبتی میگذارد. این خاصیت، یاقوت کبود را به سنگی محبوب برای حلقههای ازدواج و هدیههای خاص تبدیل کرده است.
کاهش استرس و اضطراب
از دیگر خواص آن میتوانیم به خاصیت آرامشبخش آن اشاره کنیم. استفاده از جواهراتی که یاقوت کبود دارند، به دوری از استرس و اضطراب کمک بسزایی میکند. این سنگ موجب ایجاد حس آرامش و صلح در ذهن و بدن شده و به تسکین افکار منفی و احساسات منفی کمک میکند. از این سنگ برای ماساژ صورت نیز استفاده کرده و برخی از افراد از آن برای مقابله با اضطرابهای روزمره و برقراری تعادل عاطفی استفاده میکنند.
تقویت سیستم ایمنی بدن
از نظر فیزیکی، به تقویت سیستم ایمنی بدن کمک میکند. این سنگ به بهبود جریان خون و تصفیه سموم از بدن کمک کرده و موجب افزایش انرژی و بهبود سلامت عمومی میشود. از این خاصیت، بسیاری از افراد برای تقویت سلامتی خود استفاده و جذب انرژی مثبت میکنند. از گذشته تا به امروز از یاقوت کبود برای درمان بیماریهای صرع، رعشه، سردردهای عصبی و میگرن مفید استفاده میکردند.
حمایت از سلامت چشمها
به دلیل خاصیتهای درمانیاش برای چشمها مفید است. این سنگ به تقویت بینایی کمک کرده و از خستگی و فشار چشمها میکاهد. بسیاری از افراد بهویژه کسانی که مدت طولانی در معرض صفحههای دیجیتال قرار دارند، از یاقوت کبود برای حفظ سلامت چشمهای خود و ماساژ پیشانی و صورت استفاده میکنند.

تشخیص یاقوت اصل
باتوجهبه ارزشمندبودناین سنگ، تشخیص اصل و تقلبی بودن آن اهمیت ویژهای دارد. برای شناسایی نوع اصل از مدلهای مصنوعی روشهای متداولی وجود دارد. برخی از این روشها عبارتاند از:
استفاده از دستگاههای الکترونیکی
یکی از روشهای دقیق برای شناسایی یاقوت کبود اصل، استفاده از دستگاههای الکترونیکی در مراکز گوهرشناسی است. این دستگاهها با تجزیه و تحلیل خصوصیات شیمیایی و ساختاری سنگ، قادر به شناسایی یاقوت اصل و تقلبیاند. این روش بهدقت بالایی نیاز دارد و تنها در آزمایشگاههای پیشرفته اجرا میشود.
بررسی سنگ یاقوت با ذرهبین
استفاده از ذرهبین از روشهای ساده برای شناسایی یاقوت اصل است. به این منظور با یک ذرهبین قوی روی سطح سنگ را نگاه کنید. مشاهده ناخالصیهای طبیعی و رگههایی روی سنگ نشاندهنده طبیعی بودن آن است. درصورتیکه یاقوت تقلبی بدون نقص بوده و به روی آن عیوب طبیعی را نمیبینید.
آزمایش سختی یاقوت
یاقوت به دلیل سختی بالایی که دارد، بهراحتی خرد نشده حتی خش برنمیدارد. با استفاده از یک سکه یا ناخن، میتوانید سنگ را آزمایش کنید. اگر سنگ خراشیدگی پیدا کند، احتمالاً تقلبی است. تنها الماس میتواند بر روی یاقوت اصل اثر بگذارد.

سنگ عقیق چیست؟ نگاهی متفاوت به سنگ عقیق
تست آب برای تشخیص یاقوت اصل
یکی از روشهای جالب برای تشخیص یاقوت اصل استفاده از آب است. یاقوتهای واقعی در آب سنگینتر از سنگهای تقلبی هستند. برای انجام این تست، کافی است یاقوت را در آب قرار دهید. اگر سنگ در آب غوطهور باقی ماند، احتمالاً اصل است. این روش بهصورت غیرمستقیم، به چگالی سنگ اشاره دارد و بیانگر پایینبودن چگالی این نوع یاقوت است.
استفاده از آزمایشهای اشعه ماوراء بنفش
برای تشخیص یاقوت اصل از تقلبی، از آزمایشهای اشعه ماوراء بنفش و پدیده فلورسانس نیز استفاده میکنند. یاقوتهای اصل در برابر اشعه ماوراء بنفش واکنش نشان داده و رنگهای خاصی از خود ساطع میکنند که در سنگهای تقلبی این رنگها را نمیبینید. این آزمایش نیاز به تجهیزات ویژهای دارد و در آزمایشگاهها قابل اجراست.
مشورت با جواهرشناس متخصص
اگر در تشخیص یاقوت اصل شک دارید، بهترین راهکار مشورت با یک جواهرشناس حرفهای و متخصص است. این افراد با ابزارهای پیشرفته و تخصصی خود، اصالت سنگ را بهصورت دقیق بررسی میکنند. برای مثال، با استفاده از یک ذرهبین یا میکروسکوپ، میتوان ساختار داخلی یاقوت را بررسی کرد. یاقوتهای طبیعی دارای الگوهای نامنظم و گاه ناخالصیهای طبیعی هستند، درحالیکه یاقوتهای طبیعی معمولاً الگوهای یکنواخت یا بدون ناخالصی دارند.

یاقوت کبود تقلیدی چیست؟
یاقوت کبود تقلیدی یک نوع سنگ قیمتی مصنوعی است که ظاهر و ویژگیهای مشابهی با یاقوت کبود طبیعی دارد؛ اما از مواد خاص و طبق فرایندهای ساختگی تولید شده است. این سنگها را بهمنظور کاهش هزینهها و بهعنوان جایگزینهای ارزانتر برای یاقوت کبود در صنعت جواهرسازی استفاده میکنند. درحالیکه یاقوت کبود تقلیدی از نظر ظاهری شبیه یاقوت طبیعی است، از نظر ساختاری و شیمیایی تفاوتهای ویژهای دارد. در ادامه چندین مدل از این نوع را برایتان معرفی کرده و دربارهٔ شیوۀ ساخت آنها اطلاعاتی ارائه میدهیم. مدلهای تقلبی یاقوت کبود عبارتاند از:
یاقوت کبود مصنوعی (Sapphire Synthetics)
یاقوت کبود تقلیدی را با استفاده از روشهایی مانند روش فلوید یا روش هیدروترمال میسازند. در این روشها، ترکیبات شیمیایی مشابه یاقوت طبیعی تحتفشار و دماهای بالا در شرایط کنترل شده قرار میگیرند تا یک سنگ مصنوعی با ویژگیهای مشابه یاقوت کبود به دست آید.
یاقوت کبود شیشهای (Glass Sapphires)
یکی دیگر از انواع یاقوت کبود تقلیدی، یاقوتهای ساختهشده از شیشه است که ظاهری مشابه یاقوت طبیعی دارند. این سنگها با استفاده از شیشههای رنگی تولید شده و به شیوهای پرداخت میشوند که شبیه یاقوت کبود به نظر برسند. این نوع سنگها بسیار ارزانتر از یاقوتهای طبیعی هستند و در تولید جواهرات ارزانقیمت به کار میروند.
یاقوت کبود با رنگدهی
در این روش، سنگهای بیارزشتر مانند کوارتز یا شیشه به رنگ یاقوت کبود درآورده میشوند. با استفاده از مواد شیمیایی یا دمای بالا، این سنگها به رنگ آبی یا آبی متمایل به سبز در میآیند. این نوع یاقوتهای کبود به دلیل رنگ خاص خود شبیه یاقوت طبیعیاند؛ اما از نظر کیفیت و سایر ویژگیها، تفاوتهای زیادی دارند.
یاقوت کبود با پوشش
گاهی سنگهایی که در واقع یاقوت کبود نیستند را با یک پوشش نازک از مواد شبیه یاقوت میپوشانند. این پوشش ظاهر سنگ را شبیه یاقوت کبود طبیعی میکند؛ اما اگر پوشش از بین برود، سنگ اصلی آشکار میشود.
در این مطلب از سایت گلدیکا به شرح مفصل درباره سنگ یاقوت کبود اصل و ویژگیهای این سنگ قیمتی صحبت کردیم. حال دربارۀ مشخصات این سنگ ارزشمند آگاهی داشته و در زمان خرید جواهراتی که سنگ یاقوت دارند، دچار اشتباه نمیشوید. اگر شما نیز روش خاصی برای تشخیص یاقوت کبود اصل از تقلبی میدانید، حتماً در نظرات برایمان بنویسد.