تبدیل مس به طلا امکانپذیر است یا این هم یک افسانه کیمیایی است که قرار نیست هیچگاه به نتیجه برسد؟ متخصصان برای جداسازی مس از طلا سه روش اصلی دارند. روش اول الکترولیز است که در آن با عبور جریان برق، مس و طلا از هم جدا میشوند. روش دوم استفاده از سیانید سدیم است که مس را در خود حل کرده و طلا را به صورت رسوب جدا میکند. روش سوم هم جداسازی حرارتی است که از تفاوت نقطه ذوب این دو فلز استفاده میکند. به طور کلی، این روشها نیاز به تجهیزات خاص و رعایت اصول ایمنی دارند و فقط در محیطهای صنعتی انجام میشوند. به علاوه، پسماندهای این فرایندها هم باید طبق قوانین خاص دفع شوند.
آیا تبدیل مس به طلا امکان پذیر است؟
دانشمندان درباره تبدیل مس به طلا به نتایج جالبی رسیدهاند. این فرایند از نظر علمی امکانپذیر است ولی راه درازی در پیش دارد. آنها در آزمایشگاههای پیشرفته این کار را انجام دادهاند و برخی آزمایشهای هستهای توانستهاند در ساختار اتمی مس تغییراتی را ایجاد کنند. سپس این تغییرات به تبدیل مس به طلا منجر شده است.
البته یک مشکل بزرگ وجود دارد؛ هزینه این کار خیلی بیشتر از ارزش طلای تولید شده است. در نتیجه این روش فعلاً به درد کارهای تجاری و صنعتی نمیخورد. به علاوه، دانشمندان برای این کار به وسایل خیلی پیشرفته نیاز دارند چون مس و طلا از نظر ساختار اتمی با هم فرق دارند. ۲۹ پروتون در هسته مس وجود دارد؛ ولی طلا ۷۹ پروتون دارد. در نتیجه تغییر این ساختار کار سختی است و به فرایندهای هستهای پیچیده و گران نیاز دارد. به همین دلیل هنوز هم بیشتر طلای دنیا از معدن استخراج میشود. روند انجام این کار به این شکل است:
- دانشمندان مس را در آزمایشگاههای مخصوص قرار میدهند؛
- از دستگاههای هستهای پیشرفته برای تغییر ساختار مس استفاده میکنند؛
- چند فرایند پیچیده شیمیایی روی مس انجام میدهند؛
- در ساختار اتمی مس تغییراتی ایجاد میکنند؛
- یک ساختار جدید با ۷۹ پروتون (درست مثل طلا) درست میکنند؛
- در آخر چیزی شبیه طلا به دست میآید که خیلی گران تمام شده است.

چگونه مس را از طلا جدا کنیم؟
جداسازی مس از طلا چند روش مهم دارد که هر کدام در شرایط خاصی کاربرد دارند:
روش اول: الکترولیز
دانشمندان یک محلول حاوی مس و طلا را در ظرف مخصوص الکترولیز قرار میدهند. سپس دو الکترود را درون محلول فرو میبرند. برق از این الکترودها عبور میکند و یونهای مس به سمت الکترود منفی (کاتد) حرکت میکنند. در این مرحله مس روی الکترود منفی رسوب میکند و طلا در محلول باقی میماند. به علاوه، این روش در صنعت کاربرد زیادی دارد و دانشمندان از آن برای جداسازی فلزات مختلف استفاده میکنند.
روش دوم: استخراج با سیانید سدیم
در قدم اول، متخصصان محلول سیانید سدیم را به مخلوط مس و طلا اضافه میکنند. سیانید سدیم با مس و طلا واکنش میدهد و آنها را از هم جدا میکند. در این فرایند مس در محلول حل و طلا به صورت رسوب تهنشین میشود. سپس دانشمندان رسوب طلا را از محلول جدا میکنند. در نهایت طلای خالص به دست میآید. ناگفته نماند که این روش به تجهیزات خاص و رعایت نکات ایمنی نیاز دارد.
روش سوم: جداسازی حرارتی
متخصصان مخلوط مس و طلا را حرارت میدهند چون نقطه ذوب طلا و مس با هم متفاوت است. مس در دمای ۱۰۸۵ درجه سانتیگراد و طلا در دمای ۱۰۶۴ درجه سانتیگراد ذوب میشود. در نتیجه طلا زودتر ذوب خواهد شد و از مس جدا میشود. به علاوه، این روش به کورههای مخصوص و کنترل دقیق دما نیاز دارد. نکات ایمنی مهم شامل گزینههای زیر است:
- کارگران باید از تجهیزات محافظتی مانند ماسک، دستکش و عینک استفاده کنند؛
- محل کار باید تهویه مناسب داشته باشد؛
- مواد شیمیایی خطرناک باید با دقت نگهداری و استفاده شوند؛
- پسماندهای شیمیایی باید طبق قوانین دفع شوند؛
- کارگران باید آموزشهای لازم را دیده باشند تا با خطرات احتمالی آشنا باشند.

آیا دعایی برای تبدیل مس به طلا وجود دارد؟
دانشمندان و پژوهشگران با قاطعیت اعلام کردهاند که دعای خاصی برای تبدیل مس به طلا وجود ندارد. علم امروز نشان میدهد که این تبدیل تنها از طریق فرایندهای پیچیده هستهای امکانپذیر است و هیچ دعا یا ورد خاصی نمیتواند این تغییر را ایجاد کند. به علاوه، داستانهایی که درباره تبدیل مس به طلا با دعا نقل شدهاند، اغلب جنبه تمثیلی و عرفانی دارند.

آلیاژ طلا چیست؟ صفر تا صدش را اینجا بخوانید
در عصر حاضر، پیشرفت علم جای خرافات و باورهای غیرعلمی را گرفته است. دانشمندان با کشف جدول تناوبی عناصر و شناخت ساختار اتمی فلزات، ثابت کردهاند که تبدیل عناصر به یکدیگر نیازمند تغییرات در سطح هسته اتم است. در نتیجه، افراد باید به جای جستوجوی دعا و طلسم، از راههای علمی و قانونی برای کسب درآمد استفاده کنند.
حکایت نقل شده از مرحوم نخودکی درباره پیر ناشناس و تبدیل مس به طلا هم بیشتر یک روایت عرفانی است. البته پیر ناشناس از طلای تولید شده برای کمک به نیازمندان استفاده کرد. پس این نکته را در نظر بگیرید که خود پیر نیز از آن طلا استفاده شخصی نکرده است.
دانشمندان ثابت کردهاند که تبدیل مس به طلا از نظر علمی امکانپذیر است. این فرایند در آزمایشگاههای پیشرفته با استفاده از تجهیزات هستهای انجام میشود. سپس دانشمندان در ساختار اتمی مس تغییراتی ایجاد میکنند تا تعداد پروتونهای آن از ۲۹ به ۷۹ برسد. به علاوه، این روش هنوز کاربرد صنعتی ندارد چون هزینههای آن خیلی بالاست. در حال حاضر تبدیل مس به طلا فقط در شرایط آزمایشگاهی خاص انجام میشود. همچنین هیچ دعا و روش جادویی برای این تبدیل وجود ندارد و همه داستانهای قدیمی درباره این موضوع فقط جنبه تمثیلی دارند.